Abhyas (Practice) 0 / 0 ✓ 0 ✗ 0 Awaiting Recitation

Recognized Sound:

<> vwhgurU jI kI Pqy ]

AQ cMfI cirqR aukiq iblws ]

sÍYXw ]

Awid Apwr AlyK AnMq, Akwl AByK Al`K Anwsw ] kY isv skq dey sRüiq cwr, rjo qm s`q iqhU pur bwsw ] idaus insw sis sUr kY dIp, su isRsit rcI pMc q`q pRkwsw ] bYr bFwie lrwie surwsur, Awph dyKq bYT qmwsw ]1]

dohrw ]

ikRpw isMD qumrI ikRpw, jo kCu mo pir hoie ] rco cMfkw kI kQw, bwxI suB sB hoie ]2] joq jgmgY jgiq mY, cMf cmuMf pRcMf ] Buj dMfn dMfin Asur, mMfn Buie nv KMf ]3]

sYÍXw ]

qwrn lok, au~Dwrn BUmih, dYq sMGwrn cMf quhI hY ] kwrn eIs, klw kmlw hir, AdRsuqw, jh dyKO auhI hY ] qwmsqw mmqw nmqw, kivqw kivky mn m`iD, guhI hY ] kIno hY kMcn loh jgqR mY, pwrs mUrq jWih CuhI hYN ]4]

dohrw ]

pRmud krn, sB BY hrn, nwm cMfkw jws ] rcoN cirqR bicqR quA, kro sbuD pRkws ]5]

punhw ]

Awies Ab jo hoie, gRMQ qaumYN rcON ] rqn pRmud kr bcn, cIn qwmYN gcON ] BwKw suB sB krhON, DirhON ikRq mY ] AdBuq kQw Apwr, smJ kir ic`q mY ]6]

sÍYXw ]

qRws kutMb ky huie kY audws, Avws ko iqAwig bisE bn rweI ] nwm sur`Q munIsr byK, smyq smwd smwD lgweI ] cMf AKMf KMfy kr kop, BeI sur r`Cn ko smuhweI ] bUJhu jwie iqnY qum swD, AgwiD kQw ikh BWiq sunweI ]7]

qotk CMd ] munIsro vwc ]

hir soie rhY, sj sYn qhW ] jl jwl krwl, ibswl jhW ] BXo nwB sroj qy, ibsukrqw ] sRüq mYl qy, dYq rcy jugqw ]8] mDu kYtB nwm, Dry iqn ky ] Aiq dIrG dyh, Bey ijnky ] iqn dyK lukys, firE hIA mY ] jg mwq ko iDAwnu DrXo, jIA mY ]9]

dohrw ]

CutI cMf jwgy bRhm, kirE ju`D ko swju ] dYq sBY Git jWih ijau, bFY dyvqn rwj ]10]

sÍYXw ]

ju`D kirE iqn sO BgvMq, n mwr skY Aiq dYq blI hY ] swl Bey iqn pMc hjwr, duhUM lrqy nih bWh tlI hY ] dYqn rIJ kihE br mWg, kihE hir sIsn dyh BlI hY ] Dwir aurU pir c`kR sO kwt kY, joiq lY AwpnY AMg mlI hY ]11]

sorTw ]

dyvn QwipE rwj, mDu kYtB kO mwir kY ] dIno skl smwj, bYkuMT gwmI hir Bey ]12]

ieiq sRI mwrkMfy purwny, sRI cMfI cirqR aukiq iblws, mD kYtB bDih, pRQm iDAwie ]1]

punhw ]

bhuir BieE mhKwsur, iqn qo ikAw kIAw ] Bujw jor kir ju`Du, jIq sB jgu lIAw ] sur smUh sMGwry, rxih pcwrkY ] tUk tUk kr fwry, AwXuD Dwr kY ]13]

sYÍXw ]

juD krXo mihKwsur dwnv, mwir sBY sur sYn igrwieE ] kY kY dutUk dey Ar Kyq, mhW brbMf mhW rn pwieE ] sRauxq rMg sinE insirE, jsu ieAw Cibko mn mYN ieih AwieE ] mwirkY CqRin kuMfkY CyqR mY, mwnhu pYiT kY rwm jU nHwieE ]14]

sYÍXw ]

lY mhKwsur AsqR su ssqR, sbY klvqR ijau cIr kY fwry ] lu`Q pY lu`Q rhI guQ ju`Q, igry igr sy rQ syNDv Bwry ] gUd sny isq, lohU mY lwl, krwl pry rn mY gj kwry ] ijau drjI jm, imRq ky sIqmY, bwgy Anyk kqw kir fwry ]15]

sÍYXw ]

lY sur sMg sbY surpwl, su kop kY sqR kI sYn pY Dwey ] dY muK Fwr lIey krvwr, hkwr pcwr pRhwr lgwey ] sRaun mY dYq surMg Bey, kib ny mn Bwau, iehY Cib pwey ] rwm mno rn jIq kY, Bwlk dY isrpwau sbY, phrwey ]16]

sYÍXw ]

Gwiel GUmq hYN rn mY, iek lotq hY DrnI, ibllwqy ] daurq bIc kbMD iPrYN, ijNh dyKq kwier hYN frpwqy ] ieXo mihKwsur ju`Du kIXo, qb jMbuk igrJ Bey rMg rwqy ] sROn pRvwh mY pWie pswrky, soey hYN sUr mno md mwqy ]17]

sYÍXw ]

ju`Du kIE mhKwsur dwnv, dyKq Bwn, clY nhI pMQw ] sORn smUh cilE liK kY, cqurwnn BUil gey sB gRMQw ] mWs inhwr kY igRJ rVYN, ctswr pVYN, ijmu bwrk sMQw ] swrsuqI qt lY Bt loQ , isMRgwl ik is`D bnwvq kMQw ]18]

dohrw ]

Agnq mwry gnY ko, Bjy ju sur kir qRws ] Dwir iDAwn mn isvw ko, qkI purI kYlws ]19]

sorTw ]

dyvn ko Dn Dwm, sB dYqn lIE iCnwie kY ] dey kwF surDwm qy, bsy isvpurI jwie ]20]

dohrw ]

ikqik idvs bIqy qhW, nwvn inksI dyv ] ibD pUrb sB dyvqn, krI dyv kI syv ]21]

ryKqw ]

krI hY hkIkq, mwlUm Kud dyvI syqI, lIAw mhKwsur, hmwrw CIn Dwm hY ] kIjY soeI bwq mwq, qum kau suhwq, sB syvik kdIm, qk Awey qyrI swm hY ] dIjY bwj dys hmY, mytIAY klys lys, kIjIey ABys aunY, bfo Xh kwm hY ] kUkr ko mwrq, n koaU nwm lY kY qWih, mwrq hY qw ko, lY kY KwvMd ko nwm hY ]22]

dohrw ]

sunq bcn ey cMfkw, mn mY auTI irswie ] sB dYqn ko CY krauN, bsau isvpurI jwie ]23] dYqn ky bD ko jbY, cMfI kIE pRkws ] isMG sMK Aau AsqR sB, ssqR Awiegy pws ]24] dYq sMGwrn ky nimq, kwl jnmu ieh lIn ] isMG cMf bwhn BieE, sqRn kau duKu dIn ]25]

sYÍXw ]

dwrun dIrGu id`gj sy, bl isMGih ky bl isMG Dry hY ] rom mno sr kwlih ky, jn pwhn pIq pY ibRC hry hY ] myr ky m`iD mno jmnwlr, kyqkI puMj pY iBRMg Fry hY ] mwno mhW ipRQ lY kY kmwn, su BUDr BUm qy inAwry kry hY ]26]

dohrw ]

GMtw gdw iqRsUl As, sMK srwsn bwn ] ckR bkR kr mY lIey, jn gRIKm irq Bwn ]27] cMf kop kir cMfkw, ey AwXuD kr lIn ] inkit ibkit pur dYq ky, GMtw kI Dun kIn ]28]

dohrw ]

suin GMtw kyhir sbid, Asurn Ais rn lIn ] cVy kop kY jUQ huie, jqn ju`Du ko kIn ]29] pYqwlIs pdm Asur, sijXo ktk cqurMg ] kCu bweyN kCu dwhny, kCu Bt inRp ky sMg ]30] Bey iek`Ty, dl pdm ds, pMdRh Aru bIs ] pMdRh kIny dwhny, ds bweyN sMig bIs ]31]

sYÍXw ]

daur sbY iek bwr hI dYq, su Awey hY cMf ky swmuhy kwry ] lY kir bwn kmwnn qwn, Gny Aru kop sO isMG pRhwry ] cMf sMBwr qbY krvwr, hkwr kY sqR smUh invwry ] KWfv jwrn ko AgnI, iqh pwrQ ny jnu myG ibfwry ]32]

dohrw ]

dYq kop iek swmuhy, gieE qurMgm fwir ] snmuK dyvI ky BieE, slB dIp Anuhwr ]33]

sYÍXw ]

bIr blI isrdwr dYeIq, su kRoD kY imXwn qy Kgu inkwirE ] eyk dieE qn cMf pRcMf kY, dUsr kyhir ky isrJwirE ] cMf sMBwr qbY bluDwr, lieE gih nwir Drw pr mwirE ] ijau DubIAw, srqw qt jwiekY, lY pt ko, pt swQ pCwirE ]34]

dohrw ]

dyvI mwirE dYq ieau, lirE ju snmuK Awie ] puin sqRüin kI sYn mY, DsI su sMKu bjwie ]35]

sYÍXw ]

lY kir cMf kuvMf pRcMf, mhW brbMf qbY ieh kIno ] eyk hI bwr inhwr hkwr, suDwr ibdwr sBY dlu dIno ] dYq Gny, rn mwih hny, liK soRn sny, kiv ieau mn cIno ] ijNau Kgrwj, bfo Aih rwj, smwj kY kwt kqw kir lIno ]36]

dohrw ]

dyvI mwry dYq bhu, pRbl inbl sy kIn ] ssqR Dwr kir krn mY, cmUM cwl kir dIn ]37] BjI cmUM mhKwsurI, qkI srin inj eIs ] Dwie jwie iqn ieau kihE, hinE pdm Bt bIs ]38] sun mhKwsur mUV mq, mn mY auiTE irswie ] AwigAw dInI sYn ko, Gyro dyvI jwie ]39]

sYÍXw ]

bwq sunI pRB kI sB sYnih, sUr imly, ieku mMqR kirE hY ] jwie prYN chUM Er qy Dwie kY, Twt iehY mn m`iD kirE hY ] mwr hI mwr pukwr pry, Ais lY kir mY, dlu ieau ibhirE hY ] Gyir leI chUM Er qy cMf, su cMd mno prvyK pirE hY ]40]

sYÍXw ]

dyiK cmUM mhKwsur kI, kir cMf kuvMf pRcMf DirE hY ] d`Cn bwm clwie Gny sr, kop BXwnk ju`Du kirE hY ] BMjn By, Air ky qn qy, Cut sRaun smUh Drwn pirE hY ] AwTvoN isMDu pcwXo huqo, mno Xw rn mY, ibiDny augirE hY ]41]

dohrw ]

kop BeI Air dl ibKY, cMfI ckR sMBwr ] eyk mwir kY dYÍ kIey, dÍY qy kIny cwr ]42]

sYÍXw ]

ieh BWiq ko ju`Du kirE suin kY, kvlws mY iDAwn CuitE hir kw ] puin cMf sMBwr auBwr gdw, Duin sMK bjwie kirE Krkw ] isr sqRin ky pr ckR pirE, Cut AYsy bihE, kirky brkw ] jnu Kyln ko srqw qt jwie, clwvq hYN iCClI lrkw ]43]

dohrw ]

dyK cmMU mihKwsurI, dyvI blih sMBwir ] kCu isMGih kCu ckR sON, fwry sBY sMGwir ]44] iek Bwjy, inRp pY gey, kihE hqI sB sYn ] ieau suin kY koipE Asur, ciV AwieE rn AYn ]45]

sÍYXw ]

JUJ prI sB sYn lKI jb, qO mhKwsur K`gu sMBwirE ] cMf pRcMf ky swmuih jwie, BieAwnk Bwlk ijau BBkwirE ] mugdru lY Apny kir cMf, su kY bir qW qn aUpr fwirE ] ijau hnUmwn, auKwr phwr ko, rwvn ky aur BIqr mwirE ]46] Pyr srwsn ko gihkY kr, bIr hny, iqn pwn n mMgy ] Gwiel GUm pry rn mWih, krwhq hYN igr sy gjlMgy ] sUrn ky qn kaucn swiQ pry Dr, Bwau auTy qh cMgy ] jwno dvw bn mWJ lgy, qh kItn B`C kO daury BujMgy ]47]

sÍYXw ]

kop BrI rn cMf pRcMf, su pRyr ky isMG, DsI rn mY ] krvwr lY lwl kIey Air Kyq, lgI bVvwnl ijau bn mY ] qb Gyir leI chMU Er qy dYqn, ieau aupmw aupjI mn mY ] mn qy qn qyju cilE jg mwq ko, dwmn jwnu cly Gn mY ]48] PUt geI DujnI sgrI, Ais cMf pRcMf jbY kir lIno ] dYq mrY nih, byK kry bhu, qau br bMf mhW bl kIno ] ckR clwie dieE kir qy, isr sqRü ko mwr judw kir dIno ] sRaunq Dwr clI nB ko, jnu sUr ko rwm jlWjl dIno ]49]

sÍYXw ]

sb sUr sMGwr dey iqh Kyq, mhW brbMf prwkRm kY ] qh sRaunq isMD BieE DrnI pir, puMj igry Ais kY Dm kY ] jg mwq pRqwp, hny sur qwp, su dwnv sYn geI jm kY ] bhurO Air isMDur ky dl pYT kY, dwmn ijau durgw dm kY ]50]

dohrw ]

jb mhKwsur mwirE, sb dYqn ko rwj ] qb kwier Bwjy sbY, CwifE skl smwj ]51]

kibqu ]

mhwbIr khrI, duphrI ko Bwn mwno, dyvn ky kwj, dyvI fwirE dYq mwir kY ] Aaur dlu BwijE, jYsy paun hMU qy Bwjy myG, ieMdR dIno rwj, blu Awpno so DwirkY ] dys dys ky nrys, fwry hY surys pWie, kIno ABKyk, sur mMfl ibcwir kY ] eIhW BeI gupiq, pRgit jwie qhW BeI, jhW bYTy hir, hir AMbir ko fwirkY ]52]

ieiq sRI mwrkMfy purwny, sRI cMfI cirqR, aukiq iblws mhKwsur bDih nwm, duqIAw iDAwie ]2]

dohrw ]

lop cMfkw hoie geI, surpiq kO dy rwj ] dwnv mwr AByK kir, kIny sMqn kwj ]53]

sÍYXw ]

XW qy pRsMin Bey hY mhW muin, dyvn ky qp mY suK pwvYN ] j`gÎ krYN, iek byd rrYN, Bv qwp hrY, imil iDAwnih lwvYN ] Jwlr qwl imRdMg aupMg, rbwb lIey sur swj imlwvYN ] ikMnr gMDRp gwn krYN, gin j`C Ap`Cr inrq idKwvYN ]54] sMKn kI Dun GMtin kI kir, PUln kI brKw brKwvYN ] AwrqI kot krYN sur suMdr, pyK purMdr ky bil jwvYN ] dwnq d`Cn dYkY pRd`Cn, Bwl mY kuMkm A`Cq lwvYN ] hoq kulwhl dyvpurI, imil dyvn ky kuil mMgil gwvYN ]55]

dohrw ]

AYsy cMf pRqwp qy, dyvn biFE pRqwp ] qIn lok jY jY krYN, rrY nwm siq jwp ]56] iesI BWiq so dyvqn, rwj kIXo suKu mwn ] bhur suMB nYsMuB duie, dYq bfy bilvwn ]57]

dohrw ]

ieMdR lok ky rwj ihq, ciV Dwey inRp suMB ] sYnw cqurMgin rcI, pwiek rQ hY kuMB ]58]

sÍYXw ]

bwjq fMk prI Dun kwn, su sMk purMdr mUMdq paurY ] sUr mY nwih rhI duq dyiK kY, ju`D ko dYq Bey iek TaurY ] kWp smuMdR auTy isgry, bhu Bwr BeI DrnI giq AaurY ] myru hilE dhilE surlok, jbY dl suMB insuMB ky daurY ]59]

dohrw ]

dyv sBY imil kY qbY, gey skR pih Dwie ] kihE dYq Awey pRbl, kIjY khw aupwie ]60]

dohrw ]

suin koipE surpwl qb, kIno ju`D aupwie ] syK dyvgn jy huqy, qy sB lIey bulwie ]61]

sÍYXw ]

BUMm ko Bwr auqwrn kO, jgdIs ibcwr kY juDu Ttw ] grjY md m`q krI bdrw, bg pMq lsY jn dMq gtw ] phry qn qRwn iPrYN qh bIr, lIey brCI kir ib`ju Ctw ] dl dYqn ko Air dyvn pY, aumifE mwno Gor GmMf Gtw ]62]

dohrw ]

sgl dYq iekTy Bey, kirÎo ju`D ko swj ] Amr purI mih jwie kY, Gyir lIE surrwj ]63]

sÍYXw ]

Koil kY duAwr ikvwr sBY, inksI Asurwr kI sYn clI ] rn mY qb Awin iek`qR Bey, liK s`qR kI p`qR ijau sYn hlI ] dRüm dIrG ijau gj bwj hly, rQ pwiek ijau Pl PUl klI ] dl suMB ko myG ibfwrn ko, inkisE mGvw mwno paun blI ]64] ieq kop purMdr dyv cVy, auq ju`D ko suMB cVy rn mY ] kr bwn kmwn ikRpwn gdw, pihry qn qRwn qbY qn mY ] qb mwr mcI duhMU Ern qy, n rihE BRm sUrn ky mn mY ] bhu jMbuk igR`J cly suin kY, Aiq mod biFE isv ky gn mY ]65] rwj purMdr kop kIE ieq, ju`D ko dYq jury auq kYsy ] isAwm Gtw GumrI Gn Gor kY, Gyir lIE hir ko riv qYsy ] skR kmwn ky bwn lgy, sr Pok lsYN Air ky aur AYsy ] mwno phwr krwr mY, coNc pswr rhy issu swrk jYsy ]66]

sÍYXw ]

bwn lgy lK suMB deIq, Dsy rn lY krvwrn ko ] rMg BUm mY sqR igrwie dey, bhu sRaun bihE Asurwrn ko ] pRgty gn jMbuk igR`J ipswc, su XO rn BWiq pukwrn ko ] su mno Bt swrsuqI qt nHwq hYN, pUrb pwp auqwrn ko ]67] ju`D insuMB BieAwn ricE, As Awgy n dwnv kwhU kirE hY ] loQn aUpir loQ prI, qh gID isRMgwlin mWsu cirE hY ] gdMU bhY isr kysn qy, isq puMj pRvwh Drwn pirE hY ] mwnhu jtW Dr kI jt qy, jnu ros kY gMg ko nIr FirE hY ]68] bwr isvwr Bey iqh Taur, su Pyn ijau C`qR iPry qrqw ] kr AMgulkw sPrI qlPYN, Buj kwt BujMg kry krqw ] hX nkR Dujw dRüm sRauxq nIr mYN, ckR ijau ckR iPrY grqw ] qb suMB insuMB duhUM imil dwnv, mwr krI rn mY srqw ]69]

dohrw ]

sur hwry jIqy Asur, lIny skl smwj ] dIno ieMdR Bjwie kY, mhW pRbl dl swj ]70]

sÍYXw ]

CIn BMfwr lieE hY kubyr qy, syshUM qy mnmwl CfweI ] jIq lukys idnys insys, gnys jlys dIE hYN BjweI ] lok kIey iqn qInhu Awpny, dYq pTY qh dY TkurweI ] jwie bsy sur Dwm qyaU, iqn suMB insuMB kI PyrI duhweI ]71]

dohrw ]

Kyq jIq dYqn lIE, gey dyvqy Bwj ] iehY ibcwirE mn ibKY, lyh isvw qy rwj ]72]

sÍYXw ]

dyv surys idnys insys, mhys purI mih jwie bsy hYN ] Bys bury, qhW jwie dury, isr kys jury, rn qy ju qRsy hYN ] hwl ibhwl, mhw ibkrwl, sMBwl nhI, jnu kwl gRsy hYN ] bwr hI bwr pukwr krI, Aiq AwrqvMq, drIn Dsy hYN ]73] kwn sunI Duin dyvn kI, sb dwnv mwrn ko pRn kIno ] huie kY pRq`C mhW br cMf, su kR`uD hÍY, ju`D ibKY mn dIno ] Bwl ko Por kY kwlI BeI, liK qw Cib ko kib ko mn BIno ] dYq smUih ibnwsn ko, jm rwj qy imRq mno Bv lIno ]74]

sÍYXw ]

pwn ikRpwn Dry blvwn, su kop kY ib`jul ijau grjI hY ] myr smyq hly grUey igr, sys ky sIs Drw lrjI hY ] bRhm Dnys idnys firE, suin kY hir kI CqIAw qrjI hY ] cMf pRcMf AKMf lIey kr, kwl kw kwl hI ijau ArjI hY ]75]

dohrw ]

inrK cMfkw qws ko, qbY bcn ieh kIn ] hy puqRI qUM kwlkw, hohu ju muJ mY lIn ]76] sunq bcn Xh cMf ko, qwmih geI smwie ] ijau gMgw kI Dwr mY, jmnw pYTI Dwie ]77]

sÍYXw ]

bYT qbY igrjw Ar dyvn, bu`iD iehY mn m`iD ibcwrI ] juD kIey ibnu Pyr iPrY nih, BUm sBY ApnI AvDwrI ] ieMdR kihE Ab FIl bny nih, mwq suno Xh bwq hmwrI ] dYqn ky bD kwj clI rx, cMf pRcMf BujMgin kwrI ]78]

sÍYXw ]

kMcn soN qn, KMjn sy idRg, kMjn kI suKmw skucI hY ] lY krqwr suDw kr mY, mD mUrq sI AMg AMg rcI hY ] Awnn kI sr ko ss nwihn, Aaur kCU aupmw n bcI hY ] isRMg sumyr ky cMf ibrwjq, mwno isMGwsn bYTI scI hY ]79]

dohrw ]

AYsy isRMg sumyr ky, soBq cMf pRcMf ] cMdRhws kir br Dry, jn jm lIny dMf ]80] iksI kwj ko dYq ieku, AwieE hY iqh TWie ] inrK rUp brcMf ko, igirE mUrCw Kwie ]81] auiT sMBwir, kir jor kY, khI cMf so bwq ] inRpiq suMB ko BRwq hON, khÎo bcn sukcwq ]82] qIn lok ijn bis kIey, Aiq bl Bujw AKMf ] AYso BUpiq suMB hY, qwih bro bir cMf ]83] suin rwks kI bwq ko, dyvI au~qr dIn ] ju`D krY ibn, nih broN, sunhu dYq mq hIn ]84]

dohrw ] ieh sun dwnv cpl giq, gieE sMuB ky pws ] pr pW ien, kr jor kY, krI eyk Ardws ]85] Aaur rqn inRp Dwm quA, iqRAw rqn qy hIn ] bDU eyk bn mY bsY, iqh qum bro pRbIn ]86]

sorTw ]

sunI mnohir bwq, inRp bUiJE puin qWih ko ] mo soN kihXY BRwq, brnn qWih srIr ko ]87]

sÍYXw ]

hir soN muK hY, hirqI duK hY, AilkY hir hwr, pRBw hrnI hY ] locn hY hir sy srsy, hirsy Bruty, hirsI brunI hY ] kyhir sO krhw clbo, hir pY hir kI hirnI qrnI hY ] hY kr mY hir, pY hir soN, hir rUp kIey, hir kI DrnI hY ]88]

kibqu ]

mIn murJwny, kMj KMjn iKswny, Ail iPrq idvwny, bn folYN ijq iqqhI ] kIr Aau kpoq ibMb, koklw klwpI, bn lUty PUty iPrY, mn cYn hUM n ikqhI ] dwrm drk gieE, pyK dsnin pWq, rUp hI kI kRWq, jg PYl rhI isqhI ] AYsI gun swgr, aujwgr su nwgr hY, lIno mn myro hir, nYn kor icq hI ]89]

dohrw ]

bwq dYq kI suMB suin, boilE kCu muskwq ] cqur dUq koaU ByjIey, liK AwvY iqh Gwq ]90]

dohrw ] bhuir khI aun dYq, Ab kIjY eyk ibcwr ] jo lwiek Bt sYn mY, Byjhu dY AiDkwr ]91]

sÍYXw ]

bYTo huqo inRp m`iD sBw, auiT kY kir joir kihE mm jwaUN ] bwqn qy irJvwie imlwie hO, nwqir kysn qy gih ilAwaUN ] kRü`D krY qb ju`Du krON, rx sRauxq kI srqwn bhwaUN ] locn DUm khY bl Awpno, sÍwsn swQ phwr aufwaUN ]92]

dohrw ]

auTy bIr ko dyK kY, suMB khI qum jwhu ] rIJy AwvY AwnIE, KIJy ju`D krwhu ]93] qhw DUmRlocn cly, cqurMgn dlu swj ] igr GyirE Gn Gtw ijau, grj grj gjrwj ]94] DUmR nYn igr rwj qt, aUcy khI pukwr ] kY br suMB inRpwl ko, kY lr cMf sMBwr ]95] irp ky bcn sunMq hI, isMG BeI Asvwr ] igr qy auqrI byg dY, kr AwXuD sB Dwr ]96]

sYÍXw ]

kop kY cMf pRcMf cVI ieq, kRü`D kY DUmR cVY auq sYnI ] bwn ikRpwnn mwr mcI, qb dyvI leI brCI kr pYnI ] daur deI Ar ky muiK mY, kit ET dey, ijmu loh kO CYnI ] dWq gMgw, jmunw qn isAwm so, lohU bihE iqh mwih iqRbYnI ]97] Gwau lgY irskY idRg DUmR, su kY bil Awpno K`gu sMBwirE ] bIs pcIsk vwr kry iqn, kyhir ko pgu nYku n hwirE ] Dwie gdw gih Poir kY Pauj ko, Gwau isvw isr dYq ky mwirE ] isMRg Drw Dr aUpir ko, jn kop purMdR nY b`jR pRhwirE ]98] locn DUm auTy iklkwr, ley sMg dYqn ky kurmw ] gih pwn ikRpwn Acwnk qwn, lgweI hY kyhir ky aurmw ] hir cMf lieE bir kY kr qy, Aru mUMf kitE, AsurM purmw ] mwno AWDI bhy, DrnI pr CUt, KjUr qy tUt pirE Kurmw ]99]

dohrw ]

DUmRnYn jb mwirE, dyvI ieh prkwr ] Asur sYn ibn cYn huie, kIno hwhwkwr ]100]

ieiq sRI mwrkMfy purwny, sRI cMfI cirqR aukiq iblws, DUmRnYn bDh nwm, iqRqIAw iDAwie ]3]

sYÍXw ]

soru suinE jb dYqn ko, qb cMf pRcMf qcI AKIAW ] hr iDAwnu CuitE, muin ko suin kY Duin, tUit Kgys geI pKIAW ] idRg jÍwl bFI bVvwnl ijau, kiv ny aupmw iqh kI lKIAW ] sBu Cwr BieE dlu dwnv ko, ijmu GUm hlwhl kI mKIAW ]101]

dohrw ]

Aaur skl sYnw jrI, bicE su eykY pyRq ] cMf bcwieE jwinkY, Aaurn mwrn hyq ]102] Bwj inswcr mMd mq, khI suMB pih jwie ] DUmR nYn sYnw sihq, fwirE cMf Kpwie ]103] skl kty Bt ktk ky, pwiek rQ hY kuMB ] XO suin bcn Acrj hYÍ, kop kIE inRp suMB ]104]

dohrw ]

cMf muMf dYÍ dYq qb, lIny suMB hkwr ] cil Awey inRp sBw mih, kir lIny As Fwr ]105] ABbMdn dono kIE, bYTwey inRp qIr ] pwn dey muK qy kihXo, qum dono mm bIr ]106] inj kt ko PYNtw dieE, Aru jmDr krvwr ] ilAwvhu cMfI bWD kY, nw qr fwro mwr ]107]

sYÍXw ]

kop cVy rn cMf Aau muMf, su lY cqurMgn sYn BlI ] qb sys ky sIs Drw lrjI, jn miD qrMgin nwv hlI ] Kur bwjn DUr aufI niB ko, kiv ky mn qy aupmw n tlI ] Bv Bwr Apwr invwrn kO, DrnI mno bRhm ky lok clI ]108]

dohrw ]

cMf muMf dYqn duhUM, sbl pRbl dlu lIn ] inkit jwie igr Gyir kY, mhW kulwhl kIn ]109]

sYÍXw ]

jb kwn sunI Duin dYqn kI, qb kopu kIE igrjw mn mY ] cV isMG su sMK bjwie clI, siB AwXuD Dwr qbY qn mY ] igrqy auqrI dl bYrn ky pr, XO aupmw aupjI mn mY ] nB qy bhrI lK CUt prI, jnu kUk kulMgn ky gn mY ]110] cMf kuvMf qy bwn Cuty, iek qy ds, sau qy shMs, qh bwFy ] l`Ck huie kir jwie lgy, qn dYqn mWJ rhy gif gwFy ] ko kiv qWih srwh krY, AiqsY aupmw ju BeI ibnu kwFy ] Pwgn paun ky gaun Bey, jnu pwq ibhIn rhy qru TwFy ]111]

sYÍXw ]

muMf leI krvwr hkwr kY, kyhir ky AMg AMg pRhwry ] Pyr deI qn daur ky gaur ko, Gwiel kY inksI AMg Dwry ] sRaun BrI QhrY kr dYq ky, ko aupmw kiv Aaur ibcwry ] pwn gumwn so Kwie AGwie, mno jmu AwpnI jIB inhwry ]112] Gwau kY dYq cilE jb hI, qb dyvI inKMg qy bwn su kwFy ] kwn pRmwn lau KYNc kmwn, clwvq eyk, Anyk huie bwFy ] muMf lY Fwl deI muK Et, Dsy iqh m`iD, rhy gif gwFy ] mwnhu kUrm pIT pY nIT, Bey shs Pn ky Pn TWFy ]113] isMGih pyRrkY AwgY BeI, kir mY As lY brcMf sMBwirE ] mwirkY DUir, kIey ckcUr, igry Air pUr mhW rn pwirE ] Pyir kY Gyir lieE rn mWih, su muMf ko muMfu judw kir mwirE ] AYsy pirE Dir aUpr jwie, ijNau bylih qy kdUAw kit fwirE ]114]

sYÍXw ]

isMG cVI muK sMK bjwvq, ijNau Gn mY qVqw duq mMfI ] ckR clwie igrwie dieE Air, Bwjq dYq bfy brbMfI ] BUq ipswcin mWs Ahwr, krYN iklkwr, iKlwr kY JMfI ] muMf ko muMf auqwr dieE, Ab cMf ko hwQ lgwvq cMfI ]115]

sÍYXw ]

muMf mhW rn m`iD hinE, iPr kY br cMf qbY ieh kIno ] mwr ibdwr deI sB sYn, su cMfkw cMf sO Awhv kIno ] lY brCI kr mY, Ar ko isr, kYbr mwr judw kir dIno ] lY kY mhys iqRsUl gnys ko, ruMf kIE jn muMf ibhIno ]116]

ieiq sRI mwrkMfy purwny, sRI cMfI cirqR, cMfmuMf bDih cqR iDAwie ]4]

sorTw ]

Gwiel GUmq kot, jwie pukwry suMB pY ] mwry dyvI Got, suBt ktk ky ibkt Aiq ]117]

dohrw ]

rwj gwq ky bwiq ieh, khIN ju qwhIN Taur ] mirhoN jIAiq n CwfhoN, kihE s`iq nih Aaur ]118] quMf suMB ky cMfkw, ciF bolI ieh Bwie ] mwno ApnI imRq ko, lIno Asur bulwie ]119]

dohrw ]

suMB insuMB su duhUM imil, bYT mMqR qb kIn ] sYnw skl bulwie kY, suBt bIr cun lIn ]120] rkqbIj ko ByjIey, mMqRn khI ibcwr ] pwQr ijau igr fwr kY, cMfih hnY hkwr ]121]

sorTw ]

Byjo koaU dUq, gRh qy ilAwvY qwih ko ] jIiqE ijn purhUq, Buj bil jwky Aimq hY ]122]

dohrw ]

sORxq ibMd pY, dYq ieku gieE, krI Ardws ] rwj bulwvq sBw mY, byg clo iqh pws ]123] rkqbIj inRp suMB ko, kIno Awn pRnwm ] Asur sBw miD Bwau kir, kihE krhu mm kwm ]124]

sYÍXw ]

sRauxq ibMd ko suMB insuMB, bulwie bYTwie kY Awdru kIno ] dY isr qwj bfy gj rwj, su bwj dey irJvwiekY lIno ] pwn lY dYq, khI ieh cMf ko, ruMf kroN, Ab muMf ibhIno ] AYsy kihE iqn m`iD sBw, inRp rIJ kY myG AfMbr dIno ]125] soRxq ibMd ko suMB insuMB, kihE qum jwhu, mhW dlu lY kY ] Cwr kro grUey igrrwjih, cMf pcwr hno, blu kY kY ] kwnn mY inRp kI sunI bwq, irswq cilE ciVH aUpir gY kY ] mwno pRq`C hoie AMqk dMq ko, lY kY cilE rn hyq ju CY kY ]126]

sYÍXw ]

bIjrkqR su bMb bjwiekY, AwgY kIey gj bwj rQeIAw ] eyk qy eyk mhW bil dwnv, myr ko pWien swQ mQeIAw ] dyiK iqnY suB AMg su dIrG, kauc sjy kt bWiD BQeIAw ] lIny kmwnn bwn ikRpwn, smwn kY swQ ley ju sQeIAw ]127]

dohrw ]

rkqbIj dl swjkY, auqry qt igrrwj ] sRvx kulwhl suin isvw, kirE j`uD ko swj ]128]

sorTw ]

huie isMGih Asvwr, gwj gwj kY cMfkw ] clI pRbl Ais Dwr, rkiq bIj ky bD nimq ]129]

sYÍXw ]

Awvq dyK kY cMf pRcMf ko, soRxqibMd mhW hriKE hY ] Awgy hYÍ s`qR Dsy rn m`iD, su kRü`D kY ju`Dih ko sriKE hY ] lY aumifE dlu bwdlu soN, kiv ny jsu ieAw Cib ko priKE hY ] qIr cly iem bIrn ky, bhu myG mno, blu kY briKE hY ]130]

sYÍXw ]

bIrn ky kr qy Cut qIr, srIrn cIrky pwr prwny ] qor srwsn PorkY kaucn, mInn ky irp ijau Qhrwny ] Gwau lgy qn cMf Anyk, su sRaux cilE bih kY srqwny ] mwnhu Pwr phwr hUM ko, suq q`Ck ky inksy krbwny ]131] bIrn ky kr qy Cut qIr, su cMfkw isMGin ijau BBkwrI ] lY kir bwn kmwn ikRpwn, gdw gih c`kR CurI Aau ktwrI ] kwt kY dwmn Cyd kY Byd kY, isMDr kI krI iBMn AMbwrI ] mwnhu Awg lgwie hnU, gV lMk Avws kI fwrI AtwrI ]132] qorkY morkY dYqn ky muK, Gor kY cMf mhW Ais lIno ] jorkY korkY TorkY bIr, su rwCs ko hiq kY iqh dIno ] KorkY qorkY borkY dwnv, lY iqn ky kry hwf cbIno ] sRaux ko pwn kirE ijau dvwhir, swgr ko jl ijau iriK pIno ]133]

sYÍXw ]

cMf pRcMf kuvMf krM gih, ju`D kirE, n gny Bt Awny ] mwr deI sB dYq cmUM iqh, sRauxq jMbuk ig`RJ AGwny ] Bwl BXwnk dyiK BvwnI ko, dwnv ieau rn Cwf prwny ] paun ky gaun ky qyj pRqwp qy, pIpr ky ijau pwq aufwny ]134]

sYÍXw ]

Awhv mY iKJ kY brcMf, krM Dr kY hir pY Ar mwry ] eykn qIrn ckR gdw hiq, eykn ky qn kyhir Pwry ] hY dl gY dl pY dl Gwie kY, mwr rQI ibrQI kr fwry ] isMDur AYsy pry iqh Taur, ijau BUm mY JUim igry igr Bwry ]135]

dohrw ]

rkq bIj kI cmUM sB, BwgI kir iqh qRws ] kihE dYq puin Gyir kY, kro cMf ko nws ]136]

sÍYXw ]

kwnn mY suin kY ieh bwq, su bIr iPry krmY Ais lY kY ] cMf pRcMf sO ju`Du kirE bil kY, Aq hI mn kRü`Dq hYÍ kY ] Gwau lgY iqn ky qn mY iem, sRaux igirE DrnI pr cuAY kY ] Awg lgy ijmu kwnn mY, qn iqau rhI bwnn kI Duin hÍY kY ]137]

sYÍXw ]

Awies pwiekY dwnv ko dl, cMf ky swmuhy Awie AirE hY ] Fwr Aau sWg ikRpwnin lY kr mY, br bIrn ju`Du kirE hY ] Pyr iPry nih Awhv qy, mn mih iqh DIrj gwFo DirE hY ] rok leI chUM Er qy cMf, su Bwn mno prbyK pirE hY ]138] kop kY cMf pRcMf kuvMf, mhW bl kY blvMf sMBwirE ] dwmn ijau Gn sy dl pYT kY, kY purjy purjy dlu mwirE ] bwnin swQ ibdwr dey Air, qw Cib ko kiv Bwau ibcwirE ] sUrj kI ikrny sr mWsih, ryn Anyk qhW kir fwirE ]139]

sYÍXw ]

cMf cmMU bhu dYqn kI hiq, Pyir pRcMf kuvMf sMBwirE ] bwnn so dl Por dieE, bl kY br isMG mhw BBkwirE ] mwr dey isrdwr bfy, Dr sRaux bhwie bfo rn pwirE ] eyk ky sIs dieE Dn XO, jnu kop kY gwj ny mMfp mwirE ]140]

dohrw ]

cMf cmUM sB dYq kI, AYsy deI sMGwr ] paun pUq ijau lMk ko, fwirE bwg auKwr ]141]

sYÍXw ]

gwj kY cMf mhWbil myG sI, bMUdn ijau Ar pY sr fwry ] dwmn so Kg lY kir mY, bhu bIr ADMDr kY Drmwry ] Gwiel GUm pry iqh ieau, aupmw mn mY kiv XO Anuswry ] sRaun pRvwh mno srqw, iqh m`iD DsI kir loQ krwry ]142] AYsy pry DrnI pr bIr, su kY kY duKMf ju cMfih fwry ] loQn auUpr loQ igrI, bih sRaux cilE jnu kot pnwry ] lY kir ibXwl so ibXwl bjwvq, so aupmw kivXO mn Dwry ] mwno mhW pRley bhy paun so, Awpis mY iBrhY igr Bwry ]143]

sYÍXw ]

lY kr mY Ais dwrun kwm kry, rn mY Ar so ArxI hY ] sUr hny bil kY bluvwn, su sRaun cilE bih, bYqrnI hY ] bWh ktI AD bIc qy suMf sI, so aupmw kiv ny brnI hY ] Awpis mY lr kY su mno, igr qy igrI srp kI duie GrnI hY ]144]

dohrw ]

skl pRbl dl dYq ko, cMfI dieE Bjwie ] pwp qwp hir jwp qy, jYsy jwq prwie ]145]

sYÍXw ]

Bwn qy ijau qm, paun qy ijau Gn, mor qy ijau Pn, iqau sukcwny ] sUr qy kwquru, kUr qy cwquru, isMG qy swquru, eyix frwny ] sUm qy ijau js, ibEg qy ijau rs, pUq kpUq qy ijau bMsu hwny ] Drm ijau kRü`D qy, Brm su bu`D qy, cMf ky ju`D qy, dYq prwny ]146] Pyr iPry sB ju`D ky kwrn, lY krvwrn kRü`D huie Dwey ] eyk lY bwn kmwnn qwn kY, qUrn qyj qurMg qurwey ] DUr aufI Kur pUrn qy, pQ aUrD huie, riv mMfl Cwey ] mwnhu Pyr rcy ibiD lok, Drw Kt AwT Akws bnwey ]147] cMf pRcMf kuvMf lY bwnin, dYqn ky qn, qUil ijau qUMby ] mwr gieMd dey krvwr lY, dwnv mwn gieE auf pUMby ] bIrn ky isr kI isq pwg, clI bih soRnq aUpr KUMby ] mwnhu swrsuqI ky pRvwh mY, sUrn ky js ky auTy bUMby ]148]

sYÍYXw ] dYqn swQ gdw gih hwQ, su kRü`D hYÍ j`uDu insMg kirE hY ] pwn ikRpwn ley blvwn, su mwr qbY dl Cwr kirE hY ] pwg smyq igirE isr eyk ko, Bwau iehY kib qwko DirE hY ] pUrin puMn Bey nB qy, su mno BUA tUt nC`qR pirE hY ]149] bwrn bwrd ijau inrvwr, mhW bl Dwr qbY ieh kIAw ] pwn lY bwn kmwn ko qwn, sMGwr snyh qy sRaunq pIAw ] eyk gey kumlwie prwie kY, eykn ko DrikE qn hIAw ] cMf ky bwn ikDo kr Bwnih, dyiKkY dYq geI duq dIAw ]150] lY kr mY Ais kop BeI Aiq, Dwr mhWbl ko rn pwirE ] daur kY Taur hqy bhu dwnv, eyk gieMdR bfo rn mwirE ] kauqik qw Cib ko rn pyK, qbY kib ieau mn m`iD ibcwirE ] swgr bWDn ky smey, nl mwno phwr auKwr ky fwirE ]151]

dohrw ]

mwr jbY sYnw leI, qbY dYq ieh kIn ] ssqR Dwr kr cMf ky, biDby ko mn dIn ]152]

sÍYXw ]

bwhin isMG, BieAwnk rUp liKE, sB dYq mhW fr pwieE ] sMK lIey kr ckR Aau bkR, srwsn p`qR bicqR bnwieE ] Dwie Bujw bl Awpn hÍY, hm soN iqn XO Aiq j`uDu mcwieE ] kRü`D kY sRauxq ibMd khY, rn ieAwhI qy cMfkw nwm khwieE ]153] mwir lieE dl Aaur BijE, qb kop kY Awpn hI su iBirE hY ] cMif pRcMif so j`uDu kirE, As hwiQ CuitE, mn nwih igirE hY ] lY kY kuvMf krM bl DwrkY, sORn smUh mY AYsy qirE hY ] dyv Adyv smuMdR miQE, mwno myr ko m`iD DirE, su iPirE hY ]154] kRü`D kY ju`D ko dYq blI, nd sRon ko pYr ky pwr pDwirE ] lY krvwr Aau Fwr sMBwr kY, isMG ko daur kY jwie hkwirE ] Awvq pyiKkY cMf kuvMf qy, bwn ligE qn, mUrC pwirE ] rwm ky BRwqn ijau hnUmwn ko, sYl smyq Drw pr fwirE ]155]

sÍYXw ]

Pyr auiTE kr lY krvwr ko, cMf pRcMf isau ju`Du kirE hY ] Gwiel kY qn kyhir qy, bih sRaun smUh Drwn pirE hY ] so aupmw, kib ny brnI, mn kI hrnI, iqh nwauN DirE hY ] gyrU ngM pr kY brKw, DrnI pir mwnhu rMg FirE hY ]156] soRxq ibMdu so cMf pRcMf, su ju`Du kirE rn m`iD ruhylI ] pY pl mY, dl mIj dieE, iql qy ijmu qyl inkwrq qylI ] sRaux pirE DrnI pr cYÍ, rMgryj kI rynI ijau PUt kY PYlI ] Gwau lsYN qn dYq ky XO, jn dIpk m`iD PnUs kI QYlI ]157] sRauxq ibMd ko sRaun pirE Dir, sRaunq ibMd Anyk Bey hYN ] cMif pRcMif kuvMif sMBwir kY, bwnin swiQ sMGwr dey hYN ] sRaun smUh smwie gey, bhuro su Bey hiq Pyir ley hYN ] bwrd Dwr, prYN DrnI pr, mwno ibMbr hÍY imt kY ju gey hYN ]158]

sÍYXw ]

jyqk sRaun kI bUMd igrYN rn, qyqk sRaunq ibMd hÍY AweI ] mwr hI mwr pukwr hkwr kY, cMif pRcMif ky swmuih DweI ] pyiK kY kOqik qw iCn mY, kiv ny mn mY aupmw ThrweI ] mwnhu sIs mh`l ky bIc, su mUriq eyk, Anyk kI JweI ]159] sRaunq ibMd Anyk auTy rn, kRüD kY ju`D ko Pyr juty hYN ] cMif pRcMif kmwn qy bwn, su Bwn kI AMs smwn Cu`ty hYN ] mwr ibdwr dey su Bey, iPr lY muMgrw ijmu Dwn ku`ty hYN ] cMf dey isr KMf judy kir, ib`ln qy jn ib`l qu`ty hYN ]160] sRaunq ibMd Anyk Bey, Ais lY kir cMif su AYsy auTy hYN ] bUMdn qy auiT kY bhu dwnv, bwnn bwrd jwn v`Tuy hYN ] Pyir kuvMif pRcMif sMBwr kY, bwn pRhwr sMGwr suty hYN ] AYsy auTy iPr sRaun qy dYq, su mwnhu sIq qy rom auTy hYN ]161]

sÍYXw ]

sRaunq ibMd Bey ie`kTy, br cMf pRcMf ko Gyir lieE hY ] cMf Aau isMG duhU imil kY, sB dYqn ko dl mwr dieE hY ] Pyir auTy Dun ko kir kY, suin kY muin ko Cuit iDAwnu gieE hY ] BUl gey sur ky Avswn, gumwn n sRaunq ibMd gieE hY ]162]

dohrw ]

rkqbIj soN cMfkw, ieau kIno br ju`Du ] Agnq Bey dwnv qbY, kCu n bswieE kRü`Du ]163]

sÍYXw ]

pyK dsoids qy bhu dwnv, cMf pRcMf qcI AKIAW ] qb lY ky ikRpwn ju kwt dey Air, PUl gulwb kI ijau pMKIAW ] sRaun kI CIt prI qn cMf ky, so aupmw kiv ny lKIAW ] jnu kMcn mMdr mY jrIAW, jir lwl mnI ju bnw rKIAW ]164] kRü`D kY ju`D kirE bhu cMf ny, eyqo kirE mD so AibnwsI ] dYqn ky bD kwrn ko, inju Bwl qy jÍwl kI lwt inkwsI ] kwlI pRq`C BeI iqh qy, rn PYl rhI BX BIr pRBwsI ] mwnhu isRMg sumyr ko Poir kY, Dwr prI Dr pY jmunw sI ]165]

sÍYXw ]

myru hilE, dhilE sur loku, dso ids BUDr, Bwjq BwrI ] cwil pirE iqh caudih lok mY, bRhm BieE mn mY BRm BwrI ] iDAwn rihE n jtI, su PtIDr, XoN bil kY rn mY iklkwrI ] dYqn ky biD kwrn ko, kr kwlsI kwlI ikRpwn sMBwrI ]166]

dohrw ]

cMfI kwlI duhUM imil, kIno iehY ibcwr ] hauN hinhoN, qMU sRaun pI, Air dil fwrih mwir ]167]

sÍYXw ]

kwlI Aau kyhir sMig lY cMif, su Gyry sbY bn jYsy dvwpY ] cMf ky bwnn qyj pRBwv qy, dYq jrYN jYsy eINt AvwpY ] kwlkw sRaun pIE iqn ko, kiv ny mn mY lIXo Bwau BvwpY ] mwnhu isMD ko nIr sbY imil, Dwie kY jwie pry hY qvwpY ]168] cMf hny Aru kwlkw kop kY, sRaunq ibMdn so ieh kIno ] K`g sMBwr hkwr qbY, iklkwr ibdwr sBY dlu dIno ] AwimK sRon AicE bhu kwlkw, qw Cib mY kiv ieau mn cIno ] mwno CuDwqur huiekY mnu`C, su swln lwsih so bhu pIno ]169]

sÍYXw ]

ju`D rkqR bIj kirXo DrnI pr XON, sur dyKq swry ] jyqk sROn kI bUMd igrYN, auT qyqk rUp Anykih Dwry ] jugin Awn iPrI chMU Er qy, sIs jtW kr, K`pr Bwry ] sORnq bUMd prYN AcvY sB, K`g lY cMf pRcMf sMGwry ]170] kwlI Aau cMf kuvMf sMBwr kY, dYq so ju`D insMg sijE hY ] mwr mhW rn m`D BeI, phryk lau swr soN swr b`ijE hY ] sRaunq ibMd igirE DrnI pr, ieau Ais so Ar sIs BijE hY ] mwno AqIq kirXo icq ko, DnvMq sBY inj mwl qijE hY ]171]

sorTw ]

cMfI dieE ibdwr, sRaun pwn kwlI kirE ] iCn mY fwirE mwr, sRaunq ibMd dwnv mhW ]172]

ieiq sRI mwrkMfy purwny, sRI cMfI cirqR, aukiq iblws rkq bIj bDih nwm, pMcmo iDAwie ]5]

sÍYXw ]

qu`C bcy, BjkY rn iqAwg kY, suMB insuMB pY jwie pukwry ] sRaunq bIj hinE duh ny imil, Aaur mhW Bt mwr ibdwry ] ieau suinkY auin ky muK qy, qb boil auiTE kir K`g sMBwry ] ieau hin hoN br cMif pRcMifN, Ajw bn mY ijm isMG pCwry ]173]

dohrw ]

skl ktk ky Btn ko, dieE ju`D ko swj ] ssqR phr kY ieNau kihE, hinhoN cMfih Awju ]174]

sÍYXw ]

kop kY suMB insuMB cFy, Duin duMdB kI dshUM ids DweI ] pwiek AgR Bey miD bwj, rQI rQ swj kY pWiq bnweI ] mwqy mqMg ky puMjn aUpir, suMdr quMg Dujw PhrweI ] skR so ju`D ky hyq mno, Dir Cwif sp`C aufy igr rweI ]175]

dohrw ]

suMB insuMB bnwie dlu, Gyir lieE igr rwj ] kvc AMg kis, kop kir, auTy isMG ijau gwj ]176]

sÍYXw ]

suMB insuMB su bIr blI, mn kop Bry, rn BUmih Awey ] dyKn mY suB AMg auqMg, qurw kir qyj, Drw pr Dwey ] DUr aufI qb qW iCn mY, iqNh ky knkw, pg soN lptwey ] Taur AfIT ky jY krby kih, qyj mno mn sIKn Awey ]177]

dohrw ]

cMif kwlkw sRvn mY, qnk Bnk suin lIn ] auqr isRMg igr rwj qy, mhW kulwhil kIn ]178]

sÍYXw ]

Awvq dyiK kY cMif pRcMif ko, kop kirE mn mY Aiq dwno ] nws kroN ieh ko iCn mY, kir bwn sMBwr, bfo Dnu qwno ] kwlI ky b`kR iblokn qy, su auiTE mn mY BRm, ijau jm jwno ] bwn smUh clwie dey, iklkwr auiTE, ju pRlY Gn mwno ]179] bYrn ky Gn sy dl pYiT, lieE kir mY Dnu swieku AYsy ] isAwm phwr sy dYq hny, qm jYsy hry, riv kI ikrnY sy ] Bwj geI DujnI fir kY, kib koaU khY iqh kI Cib kYsy ] BIm ko sRaun BirE muK dyiK kY, Cwif cly rn kaurau jYsy ]180]

kibqu ]

AwigAw pwie suMB kI, su mhW bIr DIr joDy, Awey cMf aUpr, su kRoD kY bnI TnI ] cMfkw lY bwn, Aau kmwn kwlI ikRpwn, iCn miD kY kY blu, suMB kI hnI AnI ] fr qij Kyq mhW, pRyq kIny bwnn soN, ibcl ibQr AYsy, BwjgI AnI knI ] jYsy bwrU Ql mY, sbUh bhy paun hUMky, DUr auif c`ly, huie kY koitk knI knI ]181]

sÍYXw ]

K`g lY kwlI, Aau cMfI kuvMif, iblok kY dwnv ieau db`ty hYN ] kyqk cwb geI muiK kwlkw, kyiqn ky isr cMif k`ty hYN ] sRaunq isMD BieE Dr mY, rn Cwf gey, iek dYq Pty hYN ] suMB pY jwie khI iqn ieNau, bhu bIr mhW iqh Taur lty hYN ]182]

dohrw ]

dyiK BieAwnk ju`D ko, kIno ibsn ibcwir ] skq shwieh ky nimq, ByjI rnih mMJwr ]183]

sÍYXw ] Awies pwie sBY skqI, cil kY qhW, cMf pRcMf pY AweI ] dyvI kihE iqn ko kr Awdru, AweI Bly, jnu bol pTweI ] qw Cib kI aupmw Aiq hI, kiv ny Apny mn mY liK pweI ] mwnhu swvn mws ndI, cil kY jl rws mY Awn smweI ]184]

sÍYXw ]

dyiK mhW dlu dyvn ko, br bIr su swmuhy ju`D ko Dwey ] bwnin swiQ hny blu kY, rn mY bhu Awvq bIr igrwey ] dWVn swiQ cbwie geI kil, Aaur ghy chMU Er bgwey ] rwvn soN irskY rn mY, piq Bwlk ijau, igr rwj clwey ]185] Pyr lY pwn ikRpwn sMBwr kY, dYqn sO bhu ju`Du kirE hY ] mwr ibdwr sMGwr dey bhu, BUm pry Bt, sRaun JirE hY ] gUd bihE Ar sIsn qy, kiv ny iqh ko ieh Bwau DirE hY ] mwno phwr ky isRMghNu qy, DrnI pr Awn quswr pirE hY ]186]

dohrw ]

Bwj geI DujnI sBY, rihE n kCU aupwau ] suMB insuMBih soN kihE, dlu lY qumhMU jwhu ]187]

sÍYXw ]

mwn kY suMBu ko bol insuMBu, cilE dl swj, mhW bl AYsy ] BwrQ ijau rn mY irs pwrQ, kRüD kY ju`Du kirE krnY sy ] cMif ky bwn lgy bhu dYq kau, Poir kY pwr Bey qn kYsy ] swvn mws ikRswn ky Kyq, au~gy mno Dwn ky, AMkur jYsy ]188]

sÍYXw ]

bwnn swQ igrwie dey, bhuro Ais lY kir, ieau rn kIno ] mwir ibdwir deI DujnI sb, dwnv ko blu, huie gieE CIno ] sRaun smUih pirE iqh Taur, qhW kiv ny jsu ieau mn cIno ] swq hMU swgr ko rickYN ibiD, AwTvoN isMD kirE hYN nvIno ]189] lY kr mY Ais cMf pRcMf, su kRü`D BeI rn m`iD lrI hY ] Por deI cqurMg cmMU, blu kY bhu kwlkw mwr DrI hY ] rUp idKwie BieAwnk ieauN, AsurMpiq BRwq kI kRWq hrI hY ] sRaun so lwl BeI DrnI, su mno AMg sUhI kI swrI krI hY ]190] dYq sMBwr sBY Apno blu, cMif soN ju`Du ko Pyir Ary hY ] AwXuD Dwir lry rn ieau, jnu dIpk m`iD pqMg pry hYN ] cMf pRcMf kuvMf sMBwr, sBY rn m`iD, du tUk kry hY ] mwno mhW bn mY, br ibRCn kwit kY bwFI, judy kY Dry hYN ]191]

sÍYXw ]

mwr lieE dlu, Aaur B`ijE, mn mY qb kop, insuMB kirE hY ] cMf ky swmuhy Awin AirE, Aiq ju`Du kirE, pgu nwih tirE hY ] cMf ky bwn ligE muK dYq ky, sRaun smUh Drwn pirE hY ] mwnhu rwhu gRisE nB Bwn, su sRaunq ko, Aiq baun kirE hY ]192] sWg sMBwr krM blu Dwr kY, cMf deI irp Bwl mY AYsy ] jor kY Por geI isr qRwn ko, pwr BeI pt Pwr AnYsy ] sRaun kI Dwr clI pQ aUrD, so aupmw su BeI khu kYsy ] mwno mhys ky qIsry nYn kI, joq audoq BeI Kul qYsy ]193] dYq inkws kY sWg vhY, bil kY qb cMf pRcMf ky dInI ] jwie lgy iqh ky muK mY, bih sRaun pirE, Aiq hI Cib kInI ] ieau aupmw aupjI mn mY, kib ny ieh BWiq, soeI kih dInI ] mwnhu isMgl dIp kI nwr, gry mY qMbor kI, pIk nvInI ]194]

sÍYXw ]

j`uDu insuMB kirE Aiq hI, jsu ieAw Cib ko, kib ko brnY ] nih BIKm dRoix, ikRpw Aru dRoxj, BIm n Arjn, Aau krnY ] bhu dwnv ky qn sRaun kI Dwr Cu`tI, su lgy sr ky PrnY ] jnu rwq ky dUir ibBws dso ids, PYil clI riv kI ikrnY ]195] cMf lY c`kR DsI rn mY, irs kRü`D kIE bhu dwnv mwry ] Pyir gdw gihkY lihkY, cihkY irp sYn hqI llkwry ] lY kr K`g Ad`g mhW, isr dYqn ky, bhu BU pr Jwry ] rwm ky j`uD smY, hnUmwn juAwn, mno grUey igr fwry ]196]

sÍYXw ]

dwnv eyk bfo bilvwn, ikRpwn lY pwn hkwr kY DwieE ] kwFkY K`gu su cMfkw imAwn qy, qW qn bIc, Bly br lwieE ] tUt pirE isr vw Dr qy, jsu ieAw Cib ko, kiv ky mn AwieE ] aUc DrwDr aUpir qy, igirE kwk, krwl BujMgm KwieE ]197]

sÍYXw ]

bIr insuMB ko dYq blI iek, pRyr qurMg gieE rn swmuih ] dyKq DIrj nwih rhy, Aib ko smr`Q hY, ibkRm jW mih ] cMf lY pwn ikRpwn, hny Air, Pyir deI isr dwnv qw mih ] muMfih quMfih ruMfih, cIr plwn ikkwn, DsI bsuDw mih ]198] ieau jb dYq hiqE brcMf, su Aaur cilE, rn m`iD pcwry ] kyhir ky smuhwie irswie kY, DwiekY Gwie du qInk Jwry ] cMif leI krvwr sMBwr, hkwrkY sIs deI blu Dwry ] jwie pirE isr dUr prwie, ijNau tUtq AMb bXwr ky mwry ]199] jwn indwn ko j`uDu binE, rn dYq sbUh sbY auiT Dwey ] swr so swr kI mwr mcI, qb kwier Cwf kY Kyq prwey ] cMf ky K`g, gdw lg, dwnv rMck rMck huie, qn Awey ] mUMgr lwie, hlwie mno qru, kwCI ny pyf qy, qUq igrwey ]200]

sÍYXw ]

pyiK cmUM bhu dYqn kI, puin cMfkw Awpny ssqR sMBwry ] bIrn ky qn, cIr ptIr sy, dYq hkwr, pCwr sMGwry ] Gwau lgy iqn ko rn BUm mY, tUt pry Dr qy isr inAwry ] ju`D smY suq Bwn mno, sis ky sB tUk, judy kr fwry ]201]

sÍYXw ]

cMf pRcMf qbY bl Dwr, sMBwr leI krvwr krI kr ] kop deIA insuMB ky sIs, bhI ieh BWq rhI qrvwqr ] kaun srwh krY kih qw iCn, so ibb hoie pry DrnI pr ] mwnhu swr kI qwr lY hwQ, clweI hY swbn ko sbunIgr ]202]

ieiq sRI mwrkMfy purwny, cMfI cirqR aukiq iblws, insuMB bDih, Kstmo iDAwie ]6]

dohrw ]

jb insuMB rn mwirE, dyvI ieh prkwr ] Bwj dYq iek suMB pY, gieE qurMgm fwir ]203] Awn suMB pY iqn khI, skl ju`D kI bwq ] qb Bwjy dwnv sBY, mwir lieE quA BRwq ]204]

sÍYXw ]

suMB insuMB hinE suin kY, br bIrn ky icq CoB smwieE ] swj ciVE gj bwj smwj kY, dwnv puMj lIey rn AwieE ] BUm BieAwnk loQ prI, liK sRaun smUh mhW ibsmwieE ] mwnhu swrsuqI aumfI, jl swgr ky imilby khu, DwieE ]205]

sÍYXw ]

cMif pRcMif su kyhir kwlkw, Aau skqI imil ju`Du kirE hY ] dwnv sYn hqI ienhUM sB, ieau kih kY mn kop BirE hY ] bMD kbMD pirE Avlok kY, sok kY, pWie n AwgY DirE hY ] Dwie sikE n, BieE BieBIqh, cIqh mwnhu, lMg pirE hY ]206]

sÍYXw ]

Pyir kihE dl ko jb suMB, su mwin cly qb dYq Gny ] gj rwj su bwjn ky Asvwr, rQI rQu pwiek, kaun gny ] qhW Gyr leI chMU Er qy cMf, mhW iqn ky qn dIh bny ] mno Bwn ko Cwie lieE, aumfy Gn, Gor GmMf Gtw ins ny ]207]

dohrw ]

chMU Er Gyro pirE, qbY cMif ieh kIn ] kwlI so his iqn khI, nYn sYn kir dIn ]208]

kibqu ]

kyqy mwr fwry, Aau kyqk cbwie fwry, kyqk bgwie fwry, kwlI kop qb hI ] bwj gj Bwry, qyqo nKn sO Pwr fwry, AYso rn BYkr, n BieE Awgy kbhI ] Bwgy bhu bIr, kwhU su`D n rhI srIr, hwl cwl prI, mry Awps mYN dbhI ] pyK surrwie, mn hrK bFwie, sur puMjn bulwie, krYN jYjYkwr sbhI ]209]

kibqu ]

kRoD mwn BieE, kihE rwjw sB dYqn ko, AYso ju`Du kIno, kwlI fwirE bIr mwr kY ] bl ko sMBwr, kr lInI krvwr Fwr, pYTo rn m`iD, mwir mwir ieau aucwr kY ] swQ Bey suMB ky, su mhW bIr DIr joDy, lIny hiQAwr, Awp Awpny sMBwr kY ] AYsy cly dwno, riv mMfl Cpwno, mwno slB aufwno, puMj pMKn su Dwr kY ]210]

sÍYXw ]

dwnv sYn lKY bilvwn, su bwhin cMif pRcMif BRmwno ] ckR Alwq kI bwq bGUrn, CqRn hI sm Aau Krswno ] qW rn mwih su AYso iPirE, jl Baur nhI, sr qwih bKwno ] Aaur nhI aupmw aupjY, su duhMU ruKu kyhir ky muiK mwno ]211] j`uDu mhW AsurMgin swiQ BieE qb, cMf pRcMfih BwrI ] sYn Apwr hkwr suDwr, ibdwr sMGwr deI rn kwrI ] Kyq BieE qhw cwr sau kos lau, so aupmw kiv dyiK ibcwrI ] pUrn eyk GrI n prI, ij igry Dr pY br, ijau piq JwrI ]212] mwr cmUM cqurMg leI, qb lIno hY suMB cmuMf ko Awgw ] cwl pirE AvnI isgrI, hir jU hir Awsin qy auiT Bwgw ] sUK gieE qRs kY hir hwir, su sMkiq AMk mhW BieE jwgw ] lwg rihE lptwie gry miD, mwnhu muMf kI mwl ko qw`gw ]213]

sYÍXw ]

cMif ky swmuih AwiekY suMB, kihE muiK soN, ieh mY sB jwnI ] kwlI smyq sBY skqI imil, dIno Kpwie sBY dlu bwnI ] cMf kihE muK qy aun ko, qyaU qW iCn gaur ky m`iD smwnI ] ijau srqw ky pRvwh ky bIc, imlY brKw bhu bUMdn pwnI ]214]

sYÍXw ]

kY bil cMif mhW rn m`iD, su lY jmdwV kI qw pir lweI ] bYT geI Air ky aur mY, iqh sRaunq jugin pUr AGweI ] dIrG ju`Du iblok kY, bu`D kvIsÍr ky mn mY, ieh AweI ] loQ pY loQ geI pr ieNau, su mno surlog kI, sIFI bnweI ]215] suMB cmUM sMg cMfkw kRü`D kY, ju`D Anykin vwr micE hY ] jMbuk ju`gn igR`J mjUr, rkqR kI kIc mY eIs nicE hY ] lu`Q pY lu`Q suBIqY BeI, isq gUd Aau myd lY qWih gicE hY ] Baun rMgIn bnwie mno, kir mwivs, icqR bicqR ricE hY ]216]

sYÍXw ]

duMd su ju`Du BieE rn mY, auq sMuB, ieqY brcMf sMBwrI ] Gwie Anyk Bey duhUM ky qn, paurK gXo sB dYq ko hwrI ] hIn BeI bl qy Buj kWpq, so aupmw kiv AYsy ibcwrI ] mwnhu gwrVU ky bl qy, ltI pMc muKI, jug swpn kwrI ]217] kop BeI brcMf mhW, bhu ju`Du kirE rn mY bl DwrI ] lY kY ikRpwn mhW blvwn, pcwr kY suMB ky aUpir JwrI ] swr soN swr kI Dwr b`jI, Jnkwr auTI iqh qy icngwrI ] mwnhu Bwdv mws kI rYn, lsY ptbIjn kI cmkwrI ]218] Gwien qy bhu sRaun pirE, bl CIn BieE inRp suMB ko kYsy ] joq GtI, muK kI, qn kI, mno pUrn qy pirvw sis jYsy ] cMif lieE kir suMB auTwie, kihE kiv ny muiK qy jsu AYsy ] r`Ck goDn ky ihq, kwnH auTwie lieE, igr goDnu jYsy ]219]

dohrw ]

kr qy igr DrnI pirE, Dr qy gieE Akws ] suMB sMGwrn ky nimq, geI cMf iqh pws ]220]

sYÍXw ]

bIc qbY nB mMfl cMfkw, ju`Du kirE ijm Awgy n hoaU ] sUrj cMdu inC`qR scIpiq, Aaur sBY sur pyKq soaU ] KYNc kY mUMf deI krvwr kI, eyk ko mwr, kIey qb doaU ] suMB dutUk hÍY BUim pirE, qn ijNau klvqR sO cIrq koaU ]221]

dohrw ]

suMB mwr kY cMfkw, auTI su sMK bjwie ] qb Duin GMtw kI krI, mhW mod mn pwie ]222] dYq rwj iCn mY hinE, dyvI ieh pirkwr ] Ast krn mih ssqR gih, sYnw deI sMGwr ]223]

sYÍXw ]

cMf ky kop n Ep rhI, rn mY AisDwr, BeI smuhweI ] mwir ibdwir sMGwir dey, qb BUp ibnw, krY kaun lrweI ] kWp auTy Air, qRws hIey Dir, Cwif deI sB, paurK qweI ] dYq cly qij Kyq ieNau, jYsy bfy gun loB qy jwq prweI ]224]

ieiq sRI mwrkMfy, purwny cMfI cirqRy suMB bDih nwm, spqmo iDAwie pUrn ]7]

sÍYXw ]

Bwij gieE mGvw ijn ky fr, bRhm qy Awid sBY BY BIqy ] qyeI vY dYq prwie gey, rn hwr inhwr, Bey blu rIqy ] jMbuk igRJ inrws Bey, bn bws gey, jug jwm n bIqy ] sMq shwie sdw jg mwieN, su suMB insuMB, bfy Air jIqy ]225] dyv sBY imilkY iek Taur, su A`Cq kuMkm cMdn lIno ] q`Cn l`Cn, dYkY pRd`Cn, tIkw su cMf ky Bwl mY dIno ] qW Cib ko aupjXo qh Bwv, iehY kiv ny mn mY liK lIno ] mwnhu cMd ky mMfl mY, suB mMgl Awn pRvysih kIno ]226]

kivqu ]

imil kY su dyvn, bfweI krI kwlkw kI, eyho jg mwq, qYN qo, k`itE bfo pwpu hY ] dYq`n ko mwr rwj dIno qY surys hUM ko, bfo jsu lIno, jg qyro eI pRqwpu hY ] dyq hYN AsIs, idj rwj irK bwir bwir, qhW hI piVE hYN, bRhm kauc hUM ko jwpu hY ] AYsy jsu pUr rihE, cMfkw ko qIn lok, jYsy Dwr swgr mY, gMgw jI ko Awpu hY ]227]

sYÍXw ]

dyNih AsIs, sBY sur nwir, suDwir kY AwrqI, dIp jgwieE ] PUl sugMD su A`Cq d`Cn, j`Cn jIq ko gIq, su gwieE ] DUp jgwiekY, sMK bjwiekY, sIs invwie kY bYn sunwieE ] hy jgmwie, sdw suKdwie, qYN suMB ko Gwie, bfo jsu pwieE ]228] skRih swij smwj dY cMf, su mod mhw, mn mWih reI hY ] sUr ssI nB QwpkY, qyju dY, Awp qhW qy, su lop BeI hY ] bIc Akws pRkws biFE, qh kI aupmw, mn qy n geI hY ] DUr kY pUr, mlIn huqo riv, mwnhu cMfkw Ep deI hY ]229]

kivqu ]

pRQm mDkYt md mQn, mihKwsurY mwn mrdn krn, qrn br bMf kw ] DUmR idRg Drn, Dr DUr DwnI krn, cMf Aru muMf ky, muMf KMf KMf kw ] rkqbIj hrn, rkq BCn krn, drn An suMB, rn rwr irs mMf kw ] suMB blu Dwr, sMGwr krvwr kir, skl Klu, Asur dlu, jYq jY cMfkw ]230]

sYÍXw ]

dyh isvw br moih iehY, suB krmn qy, kbhUM n troN ] n froN, Air soN, jb jwie lroN, inscY kr AwpnI jIq kroN ] Aru isK hON Awpny hI mn kO, ieh lwlc, hauN gun qau aucroN ] jb Awv kI AauD indwn bnY, AiqhI rn mY, qb jUJ mroN ]231] cMf cirqR, kiv`qn mY brinE, sBhI rs rudR meI hY ] eyk qy eyk rswl BieE, nK qy isK lau, aupmw su neI hY ] kauqk hyq krI kiv ny, siqsXw kI kQw ieh, pUrI BeI hY ] jwih nim`q pVY suin hY nr, so inscY kir qWih deI hY ]232]

dohrw ]

gMRQ siq sieAw, ko kirE, jw sm Avru n koie ] ijh nim`q kiv ny kihE, su dyh cMfkw soie ]233]

SikhiAt.Net